11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları 2. Ünite

Kapitülasyonların Tek Taraflı Verilmesinin Nedenleri Neler Olabilir?

11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları - 2. Ünite

11. sınıf tarih dersinin ikinci ünitesi olan Değişim Çağında Avrupa ve Osmanlı ünitesinin konu başlıkları altında yer alan tüm soruları yanıtladık. Bu yazımızda 11. sınıf tarih ders kitabındaki Kapitülasyonların Tek Taraflı Verilmesinin Nedenleri Neler Olabilir? sorusunu yanıtladık.

Kapitülasyonların Tek Taraflı Verilmesinin Nedenleri Neler Olabilir?

(Bu Soruyu Sayfa 64’teki Metne Göre Yanıtlanmıştır.)

Latin dilinde “kafa” anlamına gelen “caput” kelimesinden türetilen kapitülasyonun basit çevirilmiş hali “baş/boyun eğmek” anlamına karşılık vermektedir. Öncelikle Müslüman devletlerde verildiği görülen kapitülasyonlar, Hristiyanların o devletlerin bünyesi altında geçinmelerini rahatlatmak amaçlı sunulan ayrıcalıklar anlamına gelir. Hristiyan toplumların bireyleri; bu kapitülasyonlar sayesinde Müslüman devletin topraklarında barınabilir, eğitim görebilir, eğitim verebilir, iş/ticaret yapabilir, seyahat edebilir, dinlerini özgürce yaşayabilir ve de devletin insiyatifine bağlı olarak çok daha fazlasını yapabilirler.

Kapitülasyonlar karşılıklı ilan edilse bile en faydalanan taraf her zaman ekonomik açıdan güçlü olan taraftır. Osmanlı Devleti’nde kuruluş yıllarından itibaren var olduğu iddia edilen bu anlayış mekanizmasının, ilk resmi ilanının 16. yüzyılda olduğuna erişilmiştir. İlk olarak Fransızlara tanınan kapitülasyonlar yıllar ilerledikçe ve padişahlar değiştikçe diğer milletlere de sunulmuştur. Bu milletlere Portekiz, İngiltere, Sicilya gibi ülkelerin halkları da dahildir. Genellikle Akdeniz çevresinde yer alan devletlere öncelik tanınması, Osmanlı Devleti bünyesinde yapılacak ticaret işlerini arttırmak ve ülkeye ekonomik güç kazandırmaktı ve kendi milletini de sınırları içerisinde tutup onların gelirlerini başka ülkelere kaybetmesini önlemekti. Bu amaca hitaben kapitülasyonlar tek taraflı imzalanmıştır. Bir süre sonra her padişah değişiminde yenilenen anlaşmalar sürekli hale getirilmiş ve bu yeniliğin kapsamında kapitülasyonlar sömürülmeye başlanmıştır. Kapitülasyonlar 1700’lü yıllara kadar bu amaca neredeyse sorunsuz şekilde hizmet etse de yapılan her anlaşmada Hristiyan devletlerin kendilerine tanınan kapitülasyonlarının artırılmasını talep etmesiyle kontrolden çıkmıştır. Akdeniz kıyılarında sadece kendi devletlerinin çıkarını hedef alan şirketlerin kurulmasının artmasıyla birlikte çift taraflı olarak anlaşmaların yeniden imzalanması teklif edilmiştir.

Okuma Önerisi: Bu konuyla ilgili olarak Kapitülasyon Nedir? Kapitülasyonların Kaldırılması başlıklı yazımızı da inceleyebilirsiniz.


Not: 11. sınıf tarih ders kitabı 2. ünite sorularının cevapları için 11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları – 2. Ünite başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Not: 11. sınıf tarih ders kitabı tüm ünite sorularının cevapları için 11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları – Tüm Üniteler başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Yorum Yapın

Yorumunuzdan sonra Adınızı ve E-posta adresinizi yazabilirsiniz. E-posta adresiniz yayınlanmayacak.

Yorum onaylama sistemi etkin; yorumunuzun yayınlanması biraz zaman alabilir.

Ders: Tarih, kullanıcı deneyiminizi geliştirmek için çerezler kullanır. Sitemizi kullanmaya devam ederek çerez politikamızı onayladığınızı kabul edeceğiz. Kapat Ayrıntılı Bilgi